Taart is lekker, een taartgrafiek niet. Bekend citaat van Tufte: “The only worse design than a pie chart is several of them.” Voornaamste commentaar op de pie chart: De verhoudingen van de verschillende taartsegmenten ten opzichte van elkaar zijn moeilijk in te schatten (verschillen kleiner dan 5% vallen niet eens op), je kan maar weinig segmenten in de taart kwijt zonder dat het een rommeltje wordt en het onderling vergelijken van Pie Charts is nagenoeg onmogelijk.

Ondanks de onvolkomenheden komen de pie charts vaak opduiken, bijvoorbeeld in webanalytics tools (bijv. Google Analytics). Kijk ook maar eens rond op de site van de Dashboard Spy.

Alternatieven voor de Pie Chart zijn de Bar Chart en de Dot Plot. Zie in onderstaand voorbeeld (ontleent uit Guidelines for Statistical Graphs van het EIA, een aanrader) hoeveel beter de staafdiagram de onderlinge verhoudingen laat zien:

Dot Plots

Ook een dot plot kan uitkomst bieden. Het voorbeeld hieronder uit een artikel van Naomi B. Robbins laat zien dat een dot plot bij veel series rustiger overkomt dan een staafdiagram (klik voor een grotere afbeelding):

Een dot plot kan in Excel gemaakt worden, maar is geen standaard grafiek. Een dot plot kan je in elkaar knutselen door een horizontale bar chart te combineren met een x/y scatter. Op de site van www.exceluser.com staat een uitgewerkt voorbeeld:

De site processtrends.com laat zien hoe je een dotplot kan maken met een handige add-in (niet zelf geprobeerd). Op deze site staat ook een voorbeeld van een Panel Dot Plot waarmee verschillende dot plots, bijvoorbeeld voor verschillende periodes met elkaar kunnen worden vergeleken.

Andere alternatieven

Jammer vind ik wel dat in de hierboven besproken alternatieven het niet in een oogopslag duidelijk is dat de verschillende series/segmenten samen 1 geheel vormen, dit i.t.t. de pie chart of bijvoorbeeld de gestapelde staafdiagram. Een in dit kader interessant alternatief kwam ik tegen op eagereyes.org:

Toch lijkt deze uitwerking niet echt een goed alternatief: Optisch lijkt de eerste “taart” (of kunnen we deze grafiek beter “cake” noemen?) voor meer dan 56% gevuld. Een andere invulling (bijvoorbeeld hele regels van onderaf naar boven) vangt dit wellicht op. Ook het invullen van meerdere segmenten kan onduidelijk worden. Mocht je toch een vierkante taart willen maken in Excel, op Juice Analytics staan enkele in Excel uitgewerkte voorbeelden.

Ik ben helemaal dot plot fan geworden. Heb ‘m op werk deze week al toegepast!

Bronnen:

• Energy Information Administration: Guidelines for Statistical Graphs
• Business Intelligence Network: Dot Plots: A Useful Alternative to Bar Charts
• Exceluser: Compare Metrics by Category Using Excel Dot Plot Charts
• Processtrends: Excel Dot Plots & Horizontal Panel Dot Plot
• EagerEyes.org: Women in IT – Squaring the Pie?
• Juice Analytics: Solving the Pie

Auteur: Robin van Schaik. Geplaatst op donderdag, december 21st, 2006 in Analyse & Statistiek, Data Visualisatie, Reporting.